FSSAI new rules: ભારતમાં નાના બાળકોના પોષણને લઈને ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (FSSAI) દ્વારા મહત્વપૂર્ણ દરખાસ્ત રજૂ કરવામાં આવી છે. આ પ્રસ્તાવ હેઠળ છ મહિના સુધીનાં શિશુઓ માટે તૈયાર કરવામાં આવતા ખાદ્ય ઉત્પાદનોમાં સુક્રોઝ અને ફ્રક્ટોઝ ઉમેરવા પર પ્રતિબંધ મૂકવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે. આ માટે FSSAIએ શિશુ પોષણ સંબંધિત વર્તમાન નિયમોમાં સુધારો કરવા માટે ડ્રાફ્ટ જાહેર કર્યો છે. આ દરખાસ્તનો મુખ્ય ઉદ્દેશ બાળકોના જીવનના શરૂઆતના તબક્કામાં વધારાની ખાંડના ઉપયોગને રોકવાનો અને તેમના સ્વસ્થ વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.
વર્તમાન નિયમોમાં શું ફેરફાર થઈ શકે?
FSSAI દ્વારા 16 ઓક્ટોબરે ગેઝેટમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવેલા ડ્રાફ્ટ અનુસાર, Infant Nutrition Regulationsમાં ફેરફાર કરવાની તૈયારી ચાલી રહી છે. હાલના નિયમો હેઠળ નિર્ધારિત મર્યાદામાં શિશુઓના કેટલાક ખાદ્ય ઉત્પાદનોમાં સુક્રોઝ અને ફ્રક્ટોઝ ઉમેરવાની મંજૂરી છે. જોકે, નવી દરખાસ્તમાં છ મહિના સુધીનાં બાળકો માટે તૈયાર કરવામાં આવતા ફૂડમાં આ બંને પ્રકારની ખાંડ ઉમેરવાની મંજૂરી દૂર કરવાની વાત કરવામાં આવી છે. જો આ પ્રસ્તાવ મંજૂર થશે, તો સંબંધિત ઉત્પાદનોના ઉત્પાદન અને રચનામાં ફેરફાર કરવાની જરૂર પડી શકે છે.
સુક્રોઝ અને ફ્રક્ટોઝ શું છે?
સુક્રોઝ અને ફ્રક્ટોઝ ખાંડના બે પ્રકાર છે. સુક્રોઝ સામાન્ય રીતે ખાંડ તરીકે ઓળખાય છે, જ્યારે ફ્રક્ટોઝ કુદરતી રીતે ફળો સહિત વિવિધ ખાદ્ય પદાર્થોમાં જોવા મળે છે. FSSAIની આ દરખાસ્ત ખાસ કરીને છ મહિના સુધીના શિશુઓ માટે તૈયાર કરવામાં આવતા નિયંત્રિત ખાદ્ય ઉત્પાદનોમાં આ ઘટકો ઉમેરવા અંગે છે. જોકે, આ દરખાસ્તને તમામ પ્રકારનાં ખોરાકમાં કુદરતી રીતે રહેલી ખાંડ પર પ્રતિબંધ તરીકે સમજવી યોગ્ય નથી.
બાળકોના પોષણને ધ્યાનમાં રાખીને નિર્ણય
FSSAIનો હેતુ શિશુઓના જીવનના શરૂઆતના છ મહિનામાં ખોરાક મારફતે વધારાની ખાંડનો ઉપયોગ ઘટાડવાનો અને તેમના પોષણ તથા સ્વસ્થ વિકાસને પ્રાથમિકતા આપવાનો છે. આ ઉંમરે બાળકોના પોષણની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને ખાદ્ય ઉત્પાદનોની રચના અને ગુણવત્તા સંબંધિત નિયમો મહત્ત્વપૂર્ણ બની રહે છે. આ દરખાસ્ત દ્વારા શિશુઓ માટે તૈયાર કરવામાં આવતા ફૂડના ધોરણોમાં વધુ સ્પષ્ટતા લાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
60 દિવસમાં સૂચનો અને વાંધા મંગાવાયા
FSSAIએ જાહેર કરેલા ડ્રાફ્ટ અંગે સંબંધિત હિતધારકો પાસેથી 60 દિવસની અંદર સૂચનો અને વાંધા રજૂ કરવા આમંત્રણ આપ્યું છે. આ સમયગાળા દરમિયાન મળતા પ્રતિભાવો પર વિચારણા કર્યા બાદ નિયમોમાં ફેરફાર અંગે આગળની કાર્યવાહી થઈ શકે છે. હાલ આ એક દરખાસ્ત છે, અંતિમ અમલમાં આવેલો નિયમ નથી. તેથી અંતિમ નિર્ણય અને તેની અમલવારી અંગે સત્તાવાર જાહેરાત થયા બાદ જ સ્પષ્ટતા થશે કે શિશુઓના ખાદ્ય ઉત્પાદનો માટે કયા ચોક્કસ ફેરફારો લાગુ પડશે.
